पुण्यात शिकाऱ्यांचीच ‘शिकार’, आरोपींकडून ५२ किलो मांस, दोन बंदुका, जप्त, गाडीचे प्लग काढले अन्… वन विभागाची कारवाई.

मावळमधील तिकोना येथे वन विभागाने केलेल्या कारवाईत शिकारीच्या साहित्यासह मांस जप्त केले असून सुखमित भुतालियाला अटक करण्यात आली आहे. दुसरीकडे, जुन्नरमध्ये हडसर किल्ल्याजवळ २१ शिकाऱ्यांना पकडण्यात आले असून त्यांच्याकडून मोठ्या प्रमाणात शस्त्रसाठा आणि शिकारीची जाळी जप्त करण्यात आली आहे. या प्रकरणी चार जणांना वनकोठडी सुनावण्यात आली आहे. गेल्या ३० वर्षांतील ही सर्वात मोठी कारवाई आहे.मावळ तालुक्यातील तिकोना गावामध्ये वन विभागाच्या विशेष पथकाने मंगळवारी मारलेल्या छाप्यामध्ये शिकारीच्या साहित्यासह शिकार ताब्यात घेण्यात आली. आरोपीकडून ५२ किलो मांस, दोन बंदुका, जिवंत आणि वापरलेली काडतुसे, शिकार सोलणीसाठी वापरण्यात येणारी हत्यारे व साहित्य जप्त करण्यात आले आहे. या कारवाईत सुखमित हरमितसिंग भुतालिया (वय २६ वर्षे, रा. तिकोना) याला ताब्यात घेण्यात आले आहे. वन्यजीव संरक्षण अधिनियम १९७२च्या कलम ९ आणि ५१ अंतर्गत वन गुन्हा नोंदवण्यात आलेला आहे. बेकायदा शिकारीसंदर्भात मिळालेल्या खात्रीशीर माहितीनुसार वन विभागाच्या विशेष पथकाने मंगळवारी तिकोना येथील सिंग बंगल्यावर छापा मारला. त्या वेळी भुतालिया याला मुद्देमालासह पकडण्यात आले.
कमाल किमान (अंश सेल्सिअसमध्ये)

उप वनसंरक्षक तुषार चव्हाण यांचे मार्गदर्शन आणि सहायक वनसंरक्षक मंगेश ताटे यांच्या नेतृत्वाखाली ही कारवाई पार पडली. पथकात वन परिक्षेत्र अधिकारी प्रकाश शिंदे, वनपाल सीमा पालोदकर, गणेश म्हेत्रे, संदीप अरुण, शेळके यांचा समावेश होता. ताब्यात घेतलेल्या मांसाचे नमुने नागपूरमधील गोरेवाडा येथील वन्यजीव संशोधन केंद्रात प्रयोगशाळेत तपासणीसाठी पाठवण्यात आले आहेत. शस्त्र व काडतुसांविषयी तपासासाठी पोलिस यंत्रणेशी समन्वय साधण्यात येत आहे.वन्यजीवांच्या शिकारीसाठी गेलेल्या २१ शिकाऱ्यांना वन विभागाच्या पथकाने पकडले. हडसर किल्ल्याखालील राखीव वनक्षेत्रात ही कारवाई करण्यात आली. या प्रकरणी २१ जणांविरोधात जणांविरोधात वन्यजीव संरक्षण अधिनियम उल्लंघनप्रकरणी गुन्हा दाखल करण्यात आला आहे. या शिकारीचे नेतृत्व करणाऱ्या चार जणांना जुन्नर न्यायालयाच्या प्रथम न्यायदंडाधिकारी नम्रता बिराजदार यांनी दोन दिवसांची वनकोठडी सुनावली आहे. या कारवाईत २१ वाघुरांसह (शिकार पकडण्यासाठी वापरली जाणारी मोठी जाळी) १० दुचाकी आणि १४ मोबाइल असा जवळपास सात लाखांचा ऐवज जप्त करण्यात आल्याची माहिती जुन्नर वन विभागाचे उपवनसंरक्षक अमोल सातपुते यांनी दिली.इतक्या मोठ्या संख्येत शिकारी पकडण्याची ही गेल्या ३० वर्षांतील पहिलीच कारवाई आहे. पश्चिम महाराष्ट्रात इतक्या मोठ्या संख्येत शिकाऱ्यांवर कारवाई करण्याची ही बहुदा पहिलीच घटना असल्याचे सातपुते यांनी सांगितले.

किल्ले हडसरच्या भागात कडेकपारीतरानडुक्कर, भेकर, सांबर अशा प्राण्यांची शिकार करण्यासाठी २१ जण गेल्याची गोपनीय माहिती वन विभागाच्या कर्मचाऱ्यांकडून वन परिक्षेत्र अधिकारी प्रदीप चव्हाण यांना मिळाली होती. त्यानुसार चव्हाण यांनी रायफलधारी वनरक्षकासह तिघांना घटनास्थळावर शोध घेण्यासाठी पाठवले. त्या वेळी उंच डोंगराखाली १० दुचाकी लावल्याचे त्यांच्या निदर्शनास आले. तत्काळ या कर्मचाऱ्यांनी तेथे लावलेल्या दुचाकींचे प्लग काढून त्या सुरू होणार नाहीत अशी व्यवस्था केली. काही वेळात वेगवेगळ्या भागांतून चौघे दुचाकीजवळ आले, तोपर्यंत जुन्नर वन विभागाचे सहायक वनसंरक्षक अमृत शिंदे, स्मिता राजहंस यांच्यासह वनकर्मचाऱ्यांचा ताफा घटनास्थळी हजर झाला.शिकाऱ्यांचे म्होरके नीलेश केदारी, प्रदीप केदारी, रमेश केदारी (तिघे रा. सुराळे, ता. जुन्नर) आणि किसन भले (रा. हडसर, ता. जुन्नर) या चौघांना जुन्नर न्यायालयात हजर केले असता, प्रथम वर्ग न्यायदंडाधिकारी नम्रता बिराजदार यांनी दोन दिवसांची वनकोठडी सुनावल्याचे सातपुते यांनी सांगितले.वाघूर लावून शिकारीच्या तयारीत असलेल्या शिकाऱ्यांनी १० दुचाकींवरून जाऊन शिकारीचा ‘प्लॅन’ केला होता. त्यानुसार वाघूर लावून ते दुचाकी लावलेल्या ठिकाणी पुन्हा आले; त्या वेळी काही जण दुचाकी घेऊन पळून जाण्याची शक्यता होती. ही शक्यता जाणून एका वनरक्षकाने दुचाकींचे ‘प्लग’ काढण्याची कल्पना मांडली.